Stel- en bewijslast opbrengstlimiet

16 maart 2021

De Hoge Raad heeft (in het recente verleden) duidelijke instructies gegeven hoe om te gaan in de stel- en bewijslast bij kostendekkende heffingen. Dit blijft echter een onderwerp van vele procedures. In dit artikel bespreken wij een dergelijke uitspraak.

Stel- en bewijslast

Uit de beroemde arresten van de Hoge Raad (onder andere Hoge Raad 24 april 2009, Hoge Raad 16 april 2010 en Hoge Raad 4 april 2014) omtrent de stel- en bewijslast inzake de opbrengst limiet heeft de Hoge Raad de volgende regels gegeven:

  1. Indien een belastingplichtige stelt dat de opbrengstlimiet is overschreden, is het aan de heffingsambtenaar om hierover inzicht te verschaffen.
  2. Deze gegevens behoeven niet al bekend ten zijn ten tijde van de vaststelling van de begroting, maar dienen er wel op terug te voeren zijn. Daarnaast mag niet worden verlangd dat de gemeente voor elke dienst afzonderlijk en op controleerbare wijze vastlegt hoe deze kosten zijn geraamd.
  3. Indien de gemeente inzicht heeft verschaft dient de belanghebbende gemotiveerd te stellen of er sprake is van redelijke twijfel of een kostenpost als last ter zake moet worden aangemerkt. Alsdan dient de heffingsambtenaar hierover naar vermogen nadere inlichtingen te verschaffen. De heffingsambtenaar hoeft niet te bewijzen dat deze twijfel ongegrond is. De bewijslast ligt in deze bij de belanghebbende.
  4. Vervolgens dient de rechtelijke macht zich hierover uit te laten.

Casus

In een casus die voorlag bij Hof Arnhem-Leeuwarden van 21 januari 2021 had een belanghebbende gemotiveerd beargumenteerd dat het door de gemeente doorberekende opslagpercentage van de overheadkosten (die tot stand zijn gekomen met inachtneming van regels BBV) onterecht was meegenomen als last ter zake. Belanghebbende was van mening dat specifieke kosten (genoemd werd een WMO-applicatie) onterecht waren meegenomen in de opslag overhead, evenals de kosten van juridische zaken en bestuursondersteuning.

Op grond van de stel- en bewijslastregels punt 3 dient de heffingsambtenaar dan naar vermogen nadere inlichtingen te verschaffen. De heffingsambtenaar verwees in dit geval uitsluitend naar de regelgeving van de BBV hieromtrent. Alhoewel de regelgeving BBV als leidraad dient, is het onvoldoende door hier uitsluitend op te wijzen, zo oordeelde het Hof. Als gemeente moet je altijd de uitleg geven om de twijfel weg te nemen.

Waarom is het belangrijk om goed kennis te nemen van deze uitspraak?

Helaas komt het – ondanks de regels van de Hoge Raad – nog te vaak voor dat de rechtelijke macht oordeelt dat een gemeente onvoldoende informatie heeft gegeven om twijfel van de belanghebbende weg te nemen. Wat kan je hier als gemeente aan doen?

  • Maak een (stroom)schema waarin alle stappen rondom stel- en bewijslast zijn weergegeven;
  • Houdt dit (stroom)schema bij de hand bij procedures kostendekkende heffingen;
  • Laat (eventueel extern) controleren of in voldoende mate inzicht is gegeven;
  • Laat je (eventueel) bijstaan in bezwaar en beroep.

Meer weten?

Fiscaliade kan u ondersteunen bij het opstellen van een stroomschema en/of u ondersteunende in de beoordeling of voldoende inzicht is verschaft. Daarnaast kunnen wij u bijstaan in beroep indien gewenst. Wilt u meer informatie, neemt u dan contact op met onze lokale belastingen specialist, Olga Menger. 

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *